Studiekring Historische Cartografie

Met de Amerikaanse verkiezingen voor de deur kijken we terug naar de vorige verkiezingen. Als we een kaart bekijken van het stemgedrag van Amerikanen in 2004, is het haast niet voor te stellen dat Bush met zo'n klein verschil gewonnen heeft. Dit toont maar weer eens aan dat kaarten ook suggestief kunnen zijn. Door de gegevens anders weer te geven ontstaat een ander totaal beeld.

Op de bovenstaande kaart krijgt elke staat maar één kleur omdat het Amerikaanse kiesstelsel werkt volgens het principe "the winner takes it all". Per staat wordt bepaald op welke kandidaat het meest gestemd is, en die krijgt alle stemmen van de kiesmannen in die staat.

Op de kaart lijkt het alsof de republikeinen (rood) veel meer stemmen hebben gekregen dan de democraten (blauw). Dat komt omdat in de stedelijke gebieden vooral op democraten gestemd wordt en op het platteland vooral republikeins. Als we de kaart vervormen op basis van het aantal inwoners ontstaat er een compleet ander beeld:

Zo'n kaart waarbij niet de werkelijke oppervlakte, maar een andere maat wordt gebruikt voor de oppervlakte van de kaart wordt een cartogram genoemd.

Om een echt realistisch beeld te krijgen van het stemgedrag moeten we kijken hoe er door de mensen zelf gestemd is, en niet alleen naar de kiesmannen. In plaats van blauw/rood kleuren we de kaart in met gradaties van paars, die weergeeft in hoeverre in een bepaalde county (gemeente) democratisch ofwel republikeins gestemd is. Vrijwel nergens zien we nu nog een puur blauw of puur rood gebied, hoewel rood nog steeds overheersend is.

Als we ook deze kaart vervormen naar rato van het aantal inwoners, dan ontstaat eindelijk een realistische weergave van het stemgedrag van Amerikanen in 2004. Zal het deze keer ook weer zo spannend worden?

Bronnen en meer informatie

• Maps and cartograms of the 2004 US presidential election results
• Images of the social and economic world. Deze website toont andere cartogrammen die bijvoorbeeld weergeven hoe het aantal inwoners verdeeld is over de wereld.