De studiekring komt één keer per maand bij elkaar vanaf september tot en met april. Altijd op de derde zaterdag van de maand (tenzij anders vermeld). De bijeenkomsten beginnen om 10.00 uur en duren tot 12.00 of 12.30.

Plaats: Studiezaal van de Oudheidkamer Twente, Stroinksbleekweg 12b te Enschede. Locatie: Rozendaalcomplex in de wijk Roombeek.

De locatie Rozendaal-Roombeek is goed te bereiken: Via de snelwegen A35 en A1. Vanaf de Deurningerstraat gele aanwijzingsborden volgen naar (gratis) parkeerplaats. Te voet is het 10 tot 15 minuten lopen vanaf het station. De locatie is ook vanaf het station goed per bus te bereiken.

De bijeenkomsten zijn gratis toegankelijk voor leden van de studiekring. Bent u geen lid maar wilt u een keer een bijeenkomst bijwonen? Neem dan vooraf contact met ons op.

De programma’s van de afgelopen seizoenen kunt u in het archief inzien.

  • za
    21
    sep
    2019

    De reuzenatlas van de keurvorst van Brandenburg Friedrich Wilhelm I

    10.00 - 12.00 UUROudheidkamer Twente

    Zoals doorgaans het geval is, biedt de septemberbijeenkomst gelegenheid tot het onderling uitwisselen van wetenswaardigheden op cartografisch gebied.

    Na de pauze besteedt Els Marijnissen aandacht aan de Atlas van de Grote Keurvorst van Brandenburg (Friedrich Wilhelm I) van rond 1663. Het gaat om één van de allergrootste boeken ter wereld, waarvan er slechts drie bekend zijn. De reuzenatlas weegt 125 kilo en geopend meet hij 170 bij 220 cm. Els toont haar prachteditie (1972) van een tot in de kleinste details verkleinde kopie, ca. halve grootte, van deze grote atlas, en geeft daarnaast een powerpoint presentatie.

  • za
    19
    okt
    2019

    Historische grenzen en grensmarkeringen in Twente

    10.00 - 12.00 uurOudheidkamer Twente

    Gerhard Post houdt een lezing over: ‘Historische grenzen en grensmarkeringen in Twente’. Als deskundige op het gebied van markegrenzen en als medewerker bij het Platform “Markestenen en markegrenzen in Twente” van de Oudheidkamer Twente is Gerhard betrokken bij de aanlevering van gegevens voor nieuwe digitale cartografische weergave van deze historische elementen. Er worden diverse voorbeelden van kaarten met grensmarkeringen getoond.

  • za
    16
    nov
    2019

    Sturen op Structuren in het landschap

    10.00 - 12.00 uurOudheidkamer Twente

    Louis Lansink geeft een lezing met de titel: ‘Sturen op Structuren’.
    De spreker is adviseur watersysteem Waterschap Rijn en IJssel. De de titel staat voor de structuren in het landschap die je herontdekt, tijdens een boeiende ontdekkingsreis naar het oorspronkelijke landschap, met toepassing van de zogenaamde geotechnische benadering. Daarop wordt vervolgens een inrichtingsvoorstel afgestemd, dat recht doet aan zowel dat unieke landschap als aan de opgaven die we met elkaar als belanghebbenden geformuleerd hebben ten aanzien van de toekomst. ‘Het is een stap terug in de tijd om een stap voorwaarts te kunnen maken.’

  • za
    14
    dec
    2019

    De ster van Betlehem

    10.00 - 12.00 uurOudheidkamer Twente

    Let op! Dit is de 2e zaterdag van de maand in plaats van de 3e, dit in verband met Kerstmis.

    Rob van Gent, sterrenkundige aan de Universiteit van Utrecht, spreekt over ‘Oude en moderne speculaties over de Ster van Bethlehem’. In de lezing wordt een overzicht gegeven van de verschillende verklaringen die in de loop der eeuwen voorgesteld zijn en wordt dieper ingegaan op de nu meest gangbare hypothesen. Zo is onder meer voorgesteld dat de Ster van Bethlehem mogelijk een komeet, een samenstand van planeten, een exploderende ster of een UFO is geweest.

  • za
    18
    jan
    2020

    Kaarten van de eeuwige stad

    10.00 - 12.00 uurOudheidkamer Twente

    Harrie Teunissen geeft een lezing met de titel: ’Kaarten van de eeuwige stad’.
    De heer Teunissen is historicus en kaartverzamelaar. Tevens heeft hij diverse publicaties op cartografisch gebied o.a. in Caert Thresoor op zijn naam staan. Hij bespreekt de eerste wetenschappelijke plattegrond van Rome van Nolli uit 1748 tegen de achtergrond van de overgang van bedevaartstad naar toeristenstad.

  • za
    15
    feb
    2020

    Het Landschap van Noordoost Twente

    10.00 - 12.00 uurOudheidkamer Twente

    Harm Smeenge spreekt over het Landschap in Noordoost Twente. De spreker werkt aan een dissertatie over de wisselwerking tussen de mens en het landschap in Noordoost Twente, in de afgelopen 10.000 jaar.

  • za
    21
    mrt
    2020

    Het kastelenlandschap van het Oversticht

    10.00 - 12.00 uurOudheidkamer Twente

    Diana Spiekhout spreekt over ‘Het kastelenlandschap van het Oversticht’.  Wie tegenwoordig in Noordoost-Nederland komt kan zich wellicht moeilijk voorstellen dat hier in de volle en late middeleeuwen minstens 134 kastelen hebben gestaan. Het Oversticht, zoals de regio toen heette, was een echt kastelenlandschap. Maar hoe is het tot stand gekomen? Wie bouwden nu eigenlijk de kastelen? En is er ook verschil in tijd waarneembaar?

    Mevrouw Spiekhout is Conservator Middeleeuwen en Terpencultuur aan het Fries Museum te Leeuwarden. Dit verhaal is één van de resultaten van haar promotieonderzoek.

  • za
    18
    apr
    2020

    De zestiende-eeuwse cartograaf Jacob van Deventer, een man met een plan

    10.00 - 12.00 uurOudheidkamer Twente

    Bram Vannieuwenhuyze houdt een voordracht over ‘De zestiende-eeuwse cartograaf Jacob van Deventer, een man met een plan’.

    Voor vele steden is Van Deventers kaart de oudste kaart. Daarom is het een belangrijke bron voor onderzoek naar de stadswording en landschapsgeschiedenis. Over Jacob van Deventers megalomane project blijven weliswaar vele vraagtekens bestaan. In deze presentatie worden er enkele opgehelderd, met de stadsplattegronden van Enschede en nabijgelegen steden als leidraad.

    In 2015 werd de heer Vannieuwenhuyze door de Stichting Cartographiae Historicae Cathedra aangesteld als bijzonder hoogleraar Historische Cartografie aan de Universiteit van Amsterdam.