De locatie : Auditorium  van Museum Hengelo, Beekstraat 51, Hengelo. Het is 5 minuten lopen vanaf bus- en treinstation Hengelo.

Er is een grote parkeergarage direct onder naastliggende perceel toegankelijk via de Marskant, direct voor het museum is geen parkeergelegenheid, Museum Hengelo.

De bijeenkomsten beginnen alle om 10.00 uur en eindigen tussen 12.00 en 12.30 uur, wijzigingen voorbehouden. Zaal open om 09.30 uur.

De bijeenkomsten zijn gratis toegankelijk voor leden van de studiekring. Bent u geen lid maar wilt u een keer een bijeenkomst bijwonen? Neem dan vooraf contact met ons op.

  • za
    14
    feb
    2026

    Hoe een klein kikkerlandje de natte natuur naar zijn hand zette

    10.00 - 12.00Museum Hengelo (O)

    Lezing over de historische waterschapsatlas door Tjirk van der Ziel. Hij is schrijver, geograaf en ruraal socioloog. Hij is tevens lid van onze Studiekring Historische Cartografie.

    Tjirk geeft hier de beschrijving van zijn lezing:

    Hoe een klein kikkerlandje de natte natuur naar zijn hand zette
    Lezing over de historische waterschapsatlas
    Het mag gerust wonderbaarlijk worden genoemd dat een van de welvarendste naties ter wereld zich uitgerekend in de grootste delta van Europa heeft genesteld. Want door de vele moerassen op de zandgronden en de slappe veenbodem in het westen met voortdurende overstromingsgevaar vanuit de zee en de grote rivieren waren droge voeten beslist geen vanzelfsprekendheid, laat staan dat daar een succesvol bestaan kon worden opgebouwd.

    Maar onze voorouders lieten zich niet van de wijs brengen: zowel het land als de ligging boden volop kansen, en zo bonden zij de strijd aan met de natuurlijke elementen. Het werd knokken, pionieren, uitproberen en soms bijna ten onder gaan, waarbij al snel duidelijk werd dat alleen met samenwerking de weg vooruit kon worden ingeslagen. Vooral vanaf het jaar 1000, toen de bevolking sneller begon te groeien en de handel goed op dreef kwam, bleek georganiseerd waterbeheer letterlijk van levensbelang. Dus werd er overal flink gegraven, afgedamd en ingepolderd, opgehoogd en bedijkt, eerst op lokaal niveau en vanaf de late Middeleeuwen steeds vaker ook op regionaal niveau, tot in de negentiende eeuw de
    landelijke overheid de regie naar zich toetrok en landelijk beleid begon te ontwikkelen – ziehier in een notendop de natte geschiedenis van Nederland door de oogharen van de waterschappen, tegenwoordig dankzij fusies 21 in totaal.

    De Historische Waterschapsatlas beslaat acht eeuwen van omgaan met het water en toont naast rampzalige tegenslagen ook
    verbluffende staaltjes van watermanagement aan de hand van kaarten en afbeeldingen. Met die vracht aan kennis en ervaring gooit ons land internationaal hoge ogen waar het gaat om nieuwe uitdagingen zoals voldoende drinkwater en stijgende zeespiegels, maar hier geldt
    wel het adagium dat een geslaagd en triomfantelijk verleden geen garantie is voor de toekomst.

    https://www.historischecartografie.nl/publicaties/2025/09/historische-waterschapsatlas/

    Bron: Beschrijving lezing door Tjirk van der Ziel