Go directly to contentHome arrow Logboek arrow Peutingerkaart is werelderfgoed woensdag, 22 mei 2013  
Kaart van Enschede

Studiekring Historische Cartografie

Navigatie
Home
Geschiedenis
Doelstellingen
Lidmaatschap
Programma
Logboek
Links
Contact
Volg ons

RSS Cartografie op Twitter

Wat is RSS?

Peutingerkaart is werelderfgoed Print
Een bijdrage van Yvette Hoitink   
vrijdag, 30 november 2007

KaartDe Tabula Peutingeriana, oftewel de Peutingerkaart, is opgenomen op de werelderfgoedlijst van Unesco. De kaart is een kopie van een Romeinse reiskaart uit de 3e tot 4e eeuw. Zij beslaat een gebied van Groot-Brittannië, Spanje en Noord-Afrika in het westen tot de Ganges rivier in het oosten.

De kaart

De Tabula Peutingeriana is een rol perkament, samengesteld uit 12 bladen van ongeveer 38 cm hoog, elk 59 tot 65 cm lang, met een totale lengte van 6,82 m. Het eerste blad, met daarop het Iberisch schiereiland en de Britse eilanden is verloren gegaan, waardoor er nog maar 11 bladen resteren. Het spreekt vanzelf dat de kaart niet oppervlakte-getrouw is. Het is veeleer een schematische voorstelling van het wegennet en de etappeplaatsen in het Romeinse Rijk.

Over het grootste deel van de kaart werden ook de afstanden van de etappes aangegeven, deels in Romeinse mijlen (milia passuum), en voor het Gallische deel in leuga (ongeveer 1,5 mijl). Het lijdt geen twijfel dat dit een gevolg is van het feit dat de oorspronkelijke kaart verschillende bronnen had. In de tijd van vervaardiging circuleerden er immers ook al verschillende itineraria, reisroutes van hier naar ginder in lijstvorm. Een grote verzameling daarvan was het Itinerarium Antonini, dat niet minder dan 3500 etappeplaatsen met onderlinge afstanden vermeldt. In ieder geval werd het niet bewaarde exemplaar waarnaar de Tabula Peutingeriana gekopieerd werd, nog bijgewerkt met nieuwe wegen en plaatsen tot omstreeks 400.

Kaart
Linkergedeelte van de kaart

Werelderfgoed

De oudste bekende kopie is een handschrift uit de 13e eeuw, dat nu bewaard wordt in de Oostenrijkse Nationale Bibliotheek in Wenen. Het is deze kopie die de naam gaf aan de kaart. Vervaardigd door een monnik uit Colmar werd de kaart uit een bibliotheek in Zuid-Duitsland opgeduikeld door Conrad Celtis, die het in 1507 naliet aan de humanist Konrad Peutinger uit Augsburg.

Dit exemplaar is nu opgenomen op de werelderfgoedlijst van Unesco. De reden hiervoor is het inzicht dat de kaart geeft in de geschiedenis van het bestuur en de economie van het Romeinse rijk. Op de locaties van Romeinse wegen en opgravingen biedt de kaart nog steeds houvast.

Kaart
De laars van Italië

Meer informatie

Er is 5 keer gereageerd op dit artikel

Gerrit J. Perfors schreef op 05-12-2007:
De afbeeldingen op deze site zijn ontnomen aan een herdruk van de "Peuteringsche Tafel",bewerkt door Konrad Miller, en uitgegeven door BROCKHAUS GmbH in Stuttgart. Deze Atlas is in mijn bezit. en nu wil het toeval dat ook de herdruk uit 1916,uitgegeven door Strecker und Schröder uit Stuttgart,te koop is.
Misschien een idee voor ....? De Nat Archief?
Zie advertentie hieronder.


Keip & von Delft GmbH
Spessartstrasse 2, D-63811 Stockstad am Main, Germany Tel.: +49 6027 40 97 4-0 | Fax: +49 6027 40 97 4-42
Email: info @ keip . net [spaties toegevoegd om spam te vermijden, redactie]

MILLER, KONRAD, Itineraria Romana. Römische Reisewege an der Hand der Tabula Peutingeriana.
Stuttgart, Strecker u. Schröder, 1916. LXXV, 992 S. Mit 317 Kartenskizzen und Textbildern. OHlwd. Folio. (1061/Q009)
€ (euro) 350.00
-- Keip & von Delft GmbH. Boeknummer: 409976

Yvette Hoitink schreef op 05-12-2007:
Leuke tip Gerrit, bedankt! Ik vond ook de website van deze uitgever: www.keip.net.

Ik had deze plaatjes trouwens gevonden op Wikipedia. Ik denk dat degene die ze daar geplaatst heeft ze uit de atlas overgenomen heeft.

tonkuitert schreef op 02-03-2008:
Als lid van de thematische motiefver.Papier en Druk heb ik een postzegel van Italie van het jaar 1999 michelnummer 2660 met als onderwerp'Tabula Peutingeriana' en vond dit een leuke en leerzame aanvulling op de tekst bij deze zegel

Henk Feikema schreef op 27-11-2008:
Als aanvulling op bovenstaand artikel wil ik het boek "De Peutinger-kaart en de Lage Landen" noemen dat door de Studiekring Eerste Millennium (SEM)in 2007 is uitgegeven (zie www.semafoor.net). Hierin wordt o.a. de authenticiteit van deze kaart aan de orde gesteld. Niet zonder reden wordt er getwijfeld aan de bewering dat de kaart is gebaseerd op een Romeinse kaart. Is het niet verbazingwekkend dat op deze kaart uit de 3e/4e eeuw nog de plaats Pompeii staat vermeld? Dit stadje is toch in 79 na Chr. door de Vesuvius bedolven? Een interessant artikel over deze kwestie is te vinden in het november/decembernummer 2008 van het tijdschrift Frontier Magazine. De titel luidt: "Pompeii - een stad in de middeleeuwen".
Men zal zich moeten afvragen of het terecht is dat de Peutinger-kaart op de werelderfgoedlijst van Unesco staat.

Dick Taat schreef op 18-04-2009:
Echt erfgoed bewijst zichzelf.
"Peutingerkaart" onderwerp voor volgende lezing van de Studiekring Historische Karthografie?!
Vanwege een grote hoeveelheid spam (ongewenste reacties) is de commentaarfunctie uitgeschakeld. U kunt niet meer reageren op artikelen.
J! Reactions • General Site License
Copyright © 2006 S. A. DeCaro
 
< Vorig   Volgend >
Verwante artikelen
Nieuw op de site
Buiten de deur